Sau buổi họp nhóm tại căn biệt thự phố sang trọng của Minh Khôi, Hoàng Minh trở về phòng trọ "Gác Mái" trong một tâm trạng nặng trĩu khó tả. Cái lạnh cắt da của đêm đông Hà Nội dường như thấm sâu hơn vào xương tủy nó, không phải chỉ vì thời tiết, mà còn vì những suy nghĩ miên man về sự khác biệt, về những khoảng cách vô hình mà nó cảm nhận được rõ ràng hơn bao giờ hết. Mùi gỗ mới và nước hoa nhẹ nhàng trong nhà Khôi vẫn còn vương vấn đâu đó trong trí óc, đối lập hoàn toàn với mùi ẩm mốc đặc trưng của căn phòng trọ nhỏ hẹp mà nó đang thuê. Nó nằm trằn trọc, tiếng gió rít qua khe cửa sổ cũ kỹ như lời nhắc nhở về một thực tại phũ phàng, về gánh nặng cơm áo và khát vọng vươn lên giữa thành phố lạ lẫm này. Giấc ngủ đến chậm chạp, chập chờn, mang theo những lo toan chưa gọi thành tên.
Sáng hôm sau, khi những tia nắng yếu ớt của ngày đông len lỏi qua ô cửa sổ nhỏ, Hoàng Minh thức dậy với một cảm giác nặng nề vẫn còn đeo bám. Ngoài cửa sổ, bầu trời vẫn âm u, xám xịt, báo hiệu một ngày se lạnh nữa của Hà Nội. Tiếng xe cộ vội vã từ đầu ngõ vọng vào, tiếng bước chân lẹt quẹt của cô Bích quét dọn hành lang, cùng tiếng lục đục nấu ăn từ những căn phòng trọ bên cạnh, tất cả hòa lẫn vào nhau tạo nên bản giao hưởng của một buổi sáng ở khu tập thể cũ. Hoàng Minh uể oải ngồi dậy, đôi mắt còn hằn lên quầng thâm sau một đêm không yên giấc. Nó với tay lấy chiếc điện thoại cũ kỹ đặt trên đầu giường, màn hình sáng lên với vài thông báo tin tức và một cuộc gọi nhỡ từ mẹ. Tim nó thắt lại. Nó biết mẹ sẽ lo lắng thế nào khi thấy nó không nghe máy vào giờ này.
Nó bấm gọi lại. Tiếng chuông kéo dài mấy hồi rồi đầu dây bên kia bắt máy. "A lô, mẹ đấy ạ?" Giọng nó hơi khàn, một phần vì vừa ngủ dậy, phần khác vì nỗi xúc động dâng lên. "Minh đấy à? Mẹ gọi mãi sao không nghe máy? Con ăn sáng chưa? Có thấy khỏe trong người không đấy?" Giọng bà Hoa, mẹ nó, vẫn ấm áp như làn hơi nước từ nồi cơm mới thổi, nhưng ẩn chứa một sự lo lắng không nguôi. Hoàng Minh có thể hình dung ra khuôn mặt khắc khổ của mẹ, đôi mắt hằn sâu những nếp nhăn vì năm tháng và sự vất vả, nhưng luôn ánh lên sự quan tâm vô bờ bến dành cho nó. Bà là thế, cả đời chỉ biết lo cho con cái.
"Con vẫn khỏe mà mẹ, mẹ đừng lo. Con vừa mới dậy, chắc mẹ gọi sớm quá." Minh cố gắng trấn an, nhưng trong lòng nó lại đầy những day dứt. Nó nhớ lại những lời mẹ dặn dò trước khi nó lên Hà Nội, những ánh mắt nhìn theo nó đầy bịn rịn. "Con ăn uống có đầy đủ không? Có thiếu thốn gì không? Mẹ thấy con gầy đi nhiều rồi đấy." Giọng bà Hoa như tiếng mưa phùn lất phất, thấm đẫm vào tâm hồn nó. "Con vẫn ăn uống đầy đủ mà mẹ. Hà Nội có nhiều đồ ăn ngon lắm." Nó nói dối. Thật ra, để tiết kiệm, nó thường chỉ ăn qua loa ở quán cơm bình dân gần trường, hoặc tự nấu mì gói trong phòng. Những món ăn mẹ nấu, mùi cá kho riềng, mùi canh rau muống dầm sấu, giờ đây chỉ còn là ký ức xa vời, nhưng lại hiện hữu rõ nét trong tâm trí nó, khiến nó nhớ nhà đến quặn lòng.
"Mẹ thấy con nói chuyện cứ yếu ớt thế nào ấy. Nhớ giữ gìn sức khỏe nhé con. Ở thành phố lớn, cứ phải tự lo cho bản thân thôi." Bà Hoa thở dài. "Con đang đi tìm việc đây rồi mẹ ạ, con sẽ cố gắng tìm một công việc làm thêm để trang trải. Mẹ đừng lo cho con nữa." Minh cố gắng nói với một giọng kiên quyết hơn, mong mẹ yên tâm. "Ừ, thế thì tốt. Cố gắng lên con nhé, đừng để ốm ra đấy. Có gì khó khăn cứ nói với mẹ. Đừng có giấu, mẹ biết hết đấy." Bà Hoa nói, giọng vẫn không giấu được vẻ sốt ruột. "Vâng, con biết rồi ạ. Thôi con cúp máy để đi tìm việc đây, mẹ giữ gìn sức khỏe nhé."
Nó gác máy, tựa lưng vào bức tường ẩm lạnh, một tiếng thở dài thoát ra khỏi lồng ngực. Mùi ẩm mốc đặc trưng của căn phòng trọ dường như trở nên nồng nặc hơn, hòa quyện với mùi sách vở cũ kỹ và chút hương xà phòng còn vương trên chiếc áo phơi trong góc phòng. Áp lực vô hình đè nặng lên đôi vai gầy của nó. Nó biết, mỗi lời nói của mẹ đều là sự yêu thương, nhưng đồng thời cũng là gánh nặng mà nó phải gánh vác. Nó phải tìm được việc làm, phải tự nuôi sống bản thân, không thể để mẹ phải lo lắng thêm nữa. Nó không muốn mình mãi là một chàng trai tỉnh lẻ rụt rè, bỡ ngỡ giữa sự rộng lớn và nhộn nhịp của Hà Nội này. Nó phải vươn lên, phải chứng tỏ bản thân.
Hoàng Minh đứng dậy, đi ra ban công nhỏ hẹp. Cái rét ngọt của Hà Nội đầu đông lùa vào, khiến hơi thở nó hóa thành làn khói trắng mờ ảo. Nó nhìn xuống con ngõ nhỏ, những hàng quán vỉa hè đã bắt đầu dọn hàng, tiếng chổi tre cọ xát trên nền gạch, tiếng xe máy nổ lách tách. Cuộc sống ở Hà Nội vẫn trôi đi đều đặn, hối hả, không chờ đợi một ai. Nó hít một hơi thật sâu, cảm nhận cái lạnh buốt xuyên qua lớp áo khoác mỏng. Quyết tâm phải hành động, phải hòa nhập, phải tìm thấy chỗ đứng cho riêng mình ở cái thành phố này, dường như đã nhen nhóm mạnh mẽ hơn trong lòng nó. Nó sẽ bắt đầu từ việc tìm một công việc làm thêm, dù là khó khăn đến mấy. Nó sẽ không từ bỏ.
***
Buổi chiều hôm ấy, Hoàng Minh và Trung lại mò ra quán net quen thuộc. Quán Cyber Zone nằm trong một con ngõ nhỏ, luôn tấp nập khách ra vào. Bước vào trong, Hoàng Minh như lạc vào một thế giới khác, đối lập hoàn toàn với sự tĩnh lặng mà nó vừa trải qua ở phòng trọ. Âm thanh hỗn độn ập vào tai nó: tiếng gõ phím lạch cạch không ngừng nghỉ, tiếng chuột click liên hồi, tiếng game bắn súng ầm ĩ từ loa tai nghe của những người chơi xung quanh, và cả tiếng trò chuyện, hò reo của đám bạn trẻ đang say sưa trong thế giới ảo. Mùi đồ ăn nhanh như mì tôm, bim bim, cùng mùi nước ngọt, và đặc biệt là mùi thuốc lá phảng phất đâu đó, hòa quyện với mùi mồ hôi đặc trưng của không gian kín mít và đông đúc, tạo nên một bầu không khí vừa náo nhiệt, vừa có chút ngột ngạt.
Trung, với thân hình cao lớn và mái tóc cắt cua gọn gàng, đã yên vị trước một chiếc máy tính, tay thoăn thoắt bấm phím, miệng lẩm bẩm chiến thuật trong game. Nó quay sang Minh, khuôn mặt hơi ngô nghê nhưng đầy vẻ nhiệt tình. "Thằng Minh mày cứ ngồi đấy mà gõ à? Ra đây làm ván Liên Minh cho khuây khỏa đi. Căng thẳng thế này làm sao mà viết đơn được."
Hoàng Minh mỉm cười nhạt, lắc đầu. Nó đã chọn một góc khuất hơn, tránh xa những tiếng ồn ào nhất, nhưng vẫn không thể thoát khỏi sự náo nhiệt bao trùm. Màn hình máy tính của nó hiển thị hàng loạt trang web tìm việc làm thêm, từ gia sư, nhân viên phục vụ, đến trợ lý bán hàng. "Tao phải tranh thủ nộp mấy cái CV này. Mà khó quá, tuyển đâu cũng yêu cầu kinh nghiệm. Tao mới năm nhất thì lấy đâu ra mà kinh nghiệm." Giọng nó hơi nhỏ, có chút mệt mỏi và cả sự chán nản ẩn hiện. Đôi mắt nó, vốn đã hơi ngơ ngác, giờ đây lại càng thêm vẻ hoang mang khi đối diện với thực tế khắc nghiệt của thị trường lao động.
Trung quay hẳn sang, vỗ mạnh vào vai Minh khiến nó giật mình. "Thì ai cũng thế thôi. Cứ nộp bừa đi, biết đâu lại trúng. Với lại có kinh nghiệm thì mới được làm, chưa làm thì lấy đâu ra kinh nghiệm, vòng luẩn quẩn vãi!" Trung nói, giọng vẫn vô tư nhưng cũng đầy vẻ thấu hiểu. "Mày đừng có nghĩ nhiều quá. Cứ rải CV ra, chỗ nào gọi thì đi phỏng vấn. Không được chỗ này thì chỗ khác. Kiểu gì chả có chỗ nhận."
Hoàng Minh biết Trung nói đúng. Nó hít một hơi sâu, cố gắng xua đi những suy nghĩ tiêu cực. Nó tỉ mẩn điền thông tin vào từng mẫu đơn xin việc online, cẩn thận từng câu chữ, từng dấu chấm phẩy. Mỗi lần bấm "Gửi", nó lại thấp thỏm một niềm hy vọng nhỏ nhoi, rồi lại nhanh chóng bị thay thế bằng nỗi lo sợ bị từ chối. Nó nhớ lại những lời mẹ dặn, nhớ lại gánh nặng tài chính đang đè nặng lên gia đình ở quê. Nó không thể bỏ cuộc. Nó phải kiên trì.
Bên cạnh, Trung lại tiếp tục nhập tâm vào trận đấu. Tiếng gõ phím của nó giờ đây dứt khoát và nhanh hơn, kèm theo những tiếng xuýt xoa, chửi thề nho nhỏ. Dù không cùng chung một "chiến trường," nhưng sự hiện diện của Trung, với sự vô tư và nhiệt tình của nó, cũng phần nào giúp Hoàng Minh cảm thấy bớt cô đơn hơn giữa lòng Hà Nội rộng lớn. Nó nhìn sang Trung, thấy bạn mình dù ham chơi nhưng vẫn có một sự hồn nhiên đáng ghen tị. Có lẽ, Trung chưa từng phải lo lắng về cơm áo gạo tiền nhiều như nó. Cậu bạn này sinh ra ở Hà Nội, gia đình cũng khá giả, nên những áp lực mà Minh đang gánh vác có lẽ xa lạ với Trung.
Hoàng Minh lại quay về với màn hình máy tính. Nó lướt qua các tin tuyển dụng, tìm kiếm những công việc phù hợp với sinh viên năm nhất, không yêu cầu kinh nghiệm. Đa số đều là những công việc lương thấp, giờ giấc thất thường, nhưng nó không ngại. Điều nó cần bây giờ là một khởi đầu, một cơ hội để chứng tỏ bản thân và kiếm tiền trang trải cuộc sống. Nó kiên nhẫn xem xét từng dòng chữ, từng yêu cầu, đôi mắt mệt mỏi nhưng không từ bỏ. Nó biết, hành trình tìm việc sẽ còn dài, nhưng nó không cho phép mình nản lòng. Cái cảm giác bỡ ngỡ, lạc lõng của một chàng trai tỉnh lẻ giữa thành phố lớn vẫn còn đó, nhưng giờ đây nó đã được thay thế bằng một ý chí kiên cường hơn, một quyết tâm không lay chuyển. Nó sẽ tìm được một công việc, dù là khó khăn đến đâu. Nó tự nhủ, một cách thầm lặng, như một lời hứa với chính mình và với người mẹ ở quê xa.
***
Khi đồng hồ điểm sáu giờ tối, bầu trời Hà Nội đã hoàn toàn chìm vào sắc xám đen đặc quánh. Gió lạnh thổi từng cơn buốt giá, nhưng không có mưa. Hoàng Minh rời quán net, cảm thấy đầu óc nặng trĩu hơn sau nhiều giờ căng mắt nhìn màn hình và nỗi lo âu tích tụ. Nó không muốn về phòng trọ ngay, cảm thấy cần một khoảng lặng để sắp xếp lại những suy nghĩ hỗn độn trong đầu. Nó cứ thế lang thang vô định, đôi chân rảo bước qua những con phố đông đúc dần lên bởi dòng người tan tầm. Tiếng còi xe máy inh ỏi, tiếng người trò chuyện ồn ào, tiếng rao hàng văng vẳng từ những gánh hàng rong, tất cả hòa quyện tạo nên một bản giao hưởng đặc trưng của Hà Nội vào giờ cao điểm.
Không biết từ lúc nào, nó đã lạc vào Khu Phố Cổ. Những con phố nhỏ hẹp, nhà ống cổ kính san sát nhau, với mặt tiền hẹp và những ban công sắt uốn lượn đã bạc màu thời gian. Mái ngói rêu phong, dây điện chằng chịt như mạng nhện giăng mắc trên những cột điện cũ kỹ, tất cả gợi lên một vẻ đẹp hoài cổ mà nó chưa từng thấy ở quê mình. Ánh đèn vàng hắt hiu từ những quán ăn, cửa hàng nhỏ, quán bar mini bắt đầu thắp sáng, tạo nên một không gian lung linh nhưng cũng đầy huyền ảo. Mùi thức ăn đường phố thơm lừng – phở, bún chả, nem rán – quyện lẫn với mùi hương trầm thoang thoảng từ một ngôi đền cổ nào đó, mùi ẩm mốc đặc trưng của những ngôi nhà đã chứng kiến bao thăng trầm lịch sử, và cả mùi khói xe ô tô, xe máy, tất cả tạo nên một thứ mùi hương đặc trưng, không lẫn vào đâu được của Phố Cổ.
Hoàng Minh bước đi chậm rãi, ánh mắt lướt qua từng chi tiết nhỏ. Nó quan sát những người đi bộ, những du khách nước ngoài tò mò chụp ảnh, những cặp đôi nắm tay nhau đi dạo. Cuộc sống ở đây dường như sôi động và hối hả hơn bất cứ nơi nào nó từng đi qua. Nó dừng lại trước một gánh hàng rong bán bún ốc, bà chủ quán với đôi tay thoăn thoắt múc từng vá bún, từng con ốc nóng hổi. Khói bốc lên nghi ngút, hơi ấm phả vào không khí lạnh giá. Nó đứng đó, không phải vì đói, mà vì muốn quan sát. Nó thấy được sự mưu sinh vất vả của những người dân nơi đây, thấy được cái nghị lực sống ẩn chứa trong từng ánh mắt, từng cử chỉ. Một cảm giác đồng điệu mơ hồ trỗi dậy trong lòng nó. Ai cũng đang cố gắng, theo cách riêng của mình.
Nó hít một hơi sâu, cái lạnh của đêm đông Hà Nội luồn qua lớp áo khoác, thấm sâu vào phổi. Hơi thở nó lại hóa thành làn khói trắng mỏng manh, tan vào không khí. "Hà Nội... một thành phố vừa rộng lớn vừa chật chội," nó tự nhủ trong đầu. "Bao giờ mình mới thực sự hòa nhập được đây?" Câu hỏi ấy cứ luẩn quẩn trong tâm trí nó, như một điệp khúc không lời. Cảm giác nhỏ bé, lạc lõng giữa dòng người hối hả, giữa những con phố xa lạ này đôi khi khiến nó muốn bỏ cuộc. Nó nhớ về ngôi nhà nhỏ ở quê, về những cánh đồng lúa xanh mướt, về sự bình yên quen thuộc. Nhưng rồi, nó lại nghĩ đến lời mẹ dặn, đến những khát vọng mà nó mang theo khi đặt chân đến đây. Nó không thể quay đầu.
Nó tiếp tục bước đi, qua những con phố Đinh Liệt, Tạ Hiện, nơi ánh đèn rực rỡ hơn, tiếng nhạc từ các quán bar nhỏ vọng ra xập xình. Phố Cổ về đêm có một vẻ đẹp rất riêng, vừa cổ kính vừa hiện đại, vừa ồn ào vừa trầm mặc. Trong một khoảnh khắc, khi nó đang đứng dưới ánh đèn vàng hắt ra từ một cửa hàng tranh, một bóng dáng mảnh mai lướt qua tầm mắt nó. Mái tóc dài, dáng đi thanh thoát, và một chiếc khăn quàng cổ màu trầm. Tim nó chợt hẫng đi một nhịp. Là Lê Ngân? Bóng dáng ấy quá quen thuộc, quá đỗi gợi hình. Nó quay phắt lại, nhưng dòng người tấp nập đã che khuất. Chỉ là một thoáng nhìn xa xăm, quá nhanh để nhận ra hay chắc chắn. Có lẽ chỉ là một người giống Ngân mà thôi, hoặc cũng có thể là do nó đã quá mong chờ. Cảm giác hụt hẫng nhẹ nhàng dâng lên, rồi tan biến nhanh chóng giữa sự ồn ào của phố xá.
Hoàng Minh tiếp tục bước đi, nhưng tâm trí nó lại vương vấn hình bóng vừa thoáng qua. Dù không chắc chắn, nhưng sự xuất hiện bất chợt của hình ảnh ấy đã làm dịu đi phần nào những lo toan, những mệt mỏi trong lòng nó. Nó hít thở sâu hơn, cảm nhận rõ hơn cái rét đầu đông đang bao trùm thành phố. Hà Nội, rộng lớn, khắc nghiệt, nhưng cũng ẩn chứa những điều kỳ diệu, những khoảnh khắc bất ngờ. Nó tin rằng, sự kiên trì của nó, những bước chân nhỏ bé của nó trên con đường tìm kiếm việc làm, rồi sẽ dẫn nó đến một nơi nào đó, một công việc phù hợp, có thể là ở quán cà phê ấm cúng mang tên "Hoa Sữa", hoặc một hiệu sách cũ kỹ đầy hoài niệm. Nó sẽ tiếp tục bước đi, với những lo toan, những khát vọng, và cả những điều chưa nói, giữa một thành phố rộng lớn đang chứng kiến những bước chân đầu tiên của tuổi trẻ, và có lẽ, cả những rung động đầu tiên của một mối tình chớm nở.